غذا و غذا خوردن، جزء لاينفك سفر است اما از آنجايي كه همين غذاي لذت بخش، در صورت آلوده بودن ميتواند خطرات زيادي را براي سلامت مسافران به همراه آورده و تبديل به يكي از خطرات سفر شود.
درست است كه بهترين گزينه براي غذا خوردن در سفر اين است كه مواد اوليه سالم و تازه را تهيه كرده و شخصا طبخ كنيد اما در همين مورد هم بايد توجه داشته باشيد كه از خريداري مواد غذايي در كنار جاده پرهيز كنيد چرا كه اين مواد غذايي معمولا مدت زمان زيادي را در خارج از يخچال ماندهاند، اغلب فلهاي بوده و از كيفيت آنها اطلاع كافي نداريد. در همين راستا بد نيست بدانيد كه مواد حاوي پروتئين، فساد پذيري بالايي دارند بنابراين گوشت، مرغ، ماهي و تخممرغ را فقط از مراكز مجاز كه زير نظر سازمان دامپزشكي كشور هستند تهيه كنيد.
در طول سفر، نوع غذايي كه ميخوريد هم، از اهميت ويژهاي برخوردار است. با توجه به اينكه رطوبت زياد، رشد و تكثير ميكروبها را بيشتر ميكند، بايد سعي كنيد از غذاهاي نيمه خشك با رطوبت كم استفاده كنيد، در اين ميان، غذاهاي كاملا داغ و تازه، ميوههاي تازه پوست كنده، انواع كنسروها، بستنيهاي پاستوريزه، غذاهاي خشك و نان تازه جزو غذاهاي سالم تلقي ميشوند. اما سالادها به ويژه سالادهايي كه در آنها كاهو به كار رفته است و غذاهاي دريايي در غداخوريهاي بين راهي مناسب نيستند.
بهترين ميوههايي كه براي مسافرت ميتوان همراه داشت، ميوههايي مانند موز، سيب و پرتقال هستند كه براي مصرف بايد پوست آنها كنده شود.
از خوردن ميان وعدههاي بين راهي مثل لواشكهاي محلي، فلافل، سمبوسه و پيراشكي به دليل عدم نظارت بهداشتي خودداري كنيد.
اما هر چقدر هم عجله داشتيد، سعي كنيد غذا به شكل كامل پخته شود چرا كه غذا، به ويژه گوشتها اگر بهطور كامل پخته نشوند، آلودگي و فساد آنها افزايش مييابد. در مورد كبابها هم اين تفكر عامه كه چون گوشت روي شعله مستقيم قرار گرفته، بنابراين قسمت دروني آن پخته ميشود، اشتباه است چرا كه بارها ديده شده كه روي كباب به حالت سوخته درآمده اما درون آن همچنان نپخته مانده است. همچنين از خوردن تخم مرغ نيم پز (عسلي) نيز جدا بپرهيزيد.
زماني كه در بيرون از منزل كباب ميپزيد، از ظروف تميز براي كبابهاي پخته استفاده كنيد و هيچوقت ظروفي را كه در آنها گوشت خام قرار داشته و هنوز شسته نشده است براي كبابهاي پخته استفاده نكنيد.
در سفر به مناطق محلي و روستاها، از خوردن شير تازه دوشيده شده از دام يا بستني و پنير محلي و كلا محصولات لبني تازه خودداري كنيد چرا كه اين تفكر كه غذاهاي روستايي، طبيعي و نتيجتا سالم هستند، ممكن است شما را در آستانه ابتلا به بيماريهايي نظير تب مالت قراردهد.
چنانچه به مناطق كوهستاني مسافرت ميكنيد از خوردن قارچ جدا خودداري كنيد.
در طول سفر آب را فقط از منابع مطمئن تهيه كرده يا از آبهاي معدني استفاده كنيد و اگر در كنار جوي آبي توقف كردهايد تا غذا را در آن جا ميل كنيد به هيچ وجه به فكر استفاه از آب آن نيفتيد. مصرف آبهاي سطحي، چشمهها و درياچهها به هيچوجه توصيه نميشود. در مواردي هم كه به سلامت آب مشكوك هستيد يا براي كودكان غذا تهيه ميكنيد، جوشاندن آب بهمدت 5 دقيقه يا استفاده از قرصهاي هالوژن طبق دستورالعمل سازنده، به سلامت آب كمك ميكند.
يخ را از مراكز مطمئن تهيه كرده و از مصرف يخهايي كه در شرايط غيربهداشتي و روي زمين نگهداري يا خرد ميشوند، خودداري كنيد.
در سفر ممكن است براي بازديد چرخهاي ماشين به آنها دست بزنيد يا اگر از وسايل نقليه عمومي مانند اتوبوس يا قطار استفاده ميكنيد به صندليها، پنجره و... دست بزنيد. قبل از خوردن غذا، دستهاي خود را بشوييد. بهطور كلي پس از استفاده از سرويسهاي بهداشتي، برداشتن گوشتخام، سيگار كشيدن، دست زدن به حيوانات و دست زدن به زباله يا چمن حتما دستهاي خود را بشوييد.
بايد به كساني كه از غذا در رستورانهاي بين راهي استفاده ميكنند يادآوري كنيم كه در بين رستورانهاي بين راهي، رستورانهاي غيراستاندارد زيادي وجود دارد كه متأسفانه سطح نظارت و بهداشت در اين واحدها ابتدايي است. چنانچه مجبور به خوردن غذا در رستورانهاي بين راهي شديد، در صورت امكان از رستورانهاي معتبر و مورد اطمينان استفاده كنيد. براي ارزيابي سطح (رعايت) بهداشت در اينگونه واحدها بايد به وضعيت دستشوييها، لباس كارگران، نظافت ميزها، وجود مگس و ساير حشرات، وسايل صرف غذا مانند چنگال، قاشق، ليوان، پارچ آب و غيره توجه كرد. همچنين در اين واحدها براي تشخيص سالم بودن غذا بايد از حواس خود استفاده كنيد، مانند استفاده از حس بينايي براي تشخيص رنگ و كيفيت غذا، حس بويايي براي بوي غذا و حس چشايي براي طعم غذا!
تا حد امكان از خوردن انواع خورشها، كباب كوبيده، سالاد الويه و همبرگر خودداري كنيد. از انواع غذاهايي كه ميتوان آن را چندين بار گرم كرد و ماندگي آن به سختي قابل تشخيص است خورشها هستند. از مصرف كباب كوبيده و همبرگر به دليل عدماطلاع از كيفيت گوشت به كار برده شده، عدماطلاع از ماندگي چندروزه گوشت چرخ شده و به كاربردن مواد اوليه مختلف از جمله خرده نان، ادويه جات و غيره، از مصرف سالاد الويه بهدليل خام بودن مواداوليه موجود در سس مايونز مانند تخم مرغ و...، همچنين عدمنظارت بر چگونگي تهيه الويه (بهصورت دستي تهيه ميشود) در رستورانهاي غير معتبر بين راهي جدا خودداري كنيد.
دستور طلايي پيشگيري از مسموميت غذايي، پختن غذا و خوردن آن در همان روز است. طي سفر براي حمل مواد غذايي فاسد شدني، از يخدان مناسب استفاده كنيد، هرگز غذاهاي پخته شده را بيش از دو ساعت (اگر هواي اتاق گرم است، بيش از يك ساعت) در دماي محيط رها نكنيد. براي دوباره گرم كردن غذاها باقيمانده آنها را تا 74 درجه سانتي گراد گرما دهيد و غذاهايي را كه بيش از سه روز حتي در يخچال باقيماندهاند مصرف نكنيد.
يكشنبه 6 تير 1389 - 18:16:05
